Copyright 2016 Biota Labaratuvarları. Her Hakkı Saklıdır. By Webuzmanim.
E-Bültene Ücretsiz Üye Olun!
Danışma Hattı: 0216 643 00 60 E-Mail: info@bioxcin.com.tr
Etkinliği ve güvelinirliği bağımsız araştırma merkezi Dermatest dahil olmak üzere klimik çalışmalarda gösterilmiştir.
Kalıtımsal Saç Dökülmesi
Erkeklik hormonunun etkisiyle güçlü saç tellerinin ince tüylere dönüşerek saçın büyüme aşamasının kısalmasının ve saç kökü faaliyetinin önemli ölçüde azalmasının görüldüğü bir süreçtir. Bu tür bir saç dökülmesi, önce alnın köşesinde, sonra da saç ayırma çizgisi ile başın üst kısmında ortaya çıkan saç boşlukları ile kendini gösterir.
Androgenetik Alopesi
Androgenetik Alopesi erkeklik hormonu olan androgenlere bağlı, genetik olarak yatkın olan kişilerde genellikle puberte sonrası dönemde 20'li 30'lu yaşlarda görülen ve öncelikle alın bölgesindeki saç çizgisinin çekilmesi ile sonrada tepe bölgesinin incelip açılmasıyla ortaya çıkan durumdur. Birçok isim verilmesine rağmen en sık kullanılan isimler Androgenetik Alopesi, Male Patern Alopesi, Olağan Kellik gibi isimledir. Tüm kafayı kaplayabileceği gibi, büyük sıklıkla şakaklar ve ense bölgesini tutmaz. Bir hastalık olarak kabul edilmez onun yerine erkeklerin karakteristik yapısı olarak kabul edilir. Kadınlarda da Androgenetik Alopesi oluşabilir ancak oluşma şekli farklıdır.
Hem erkekler hem de kadınlar androjen hormonu taşırlar. Herkeste bu hormonlar olduğuna göre niçin herkesin saçının dökülmediği sorulabilir. Burada genetik taşıyıcılık olması yanında aşağıda belirtilen hususlar da önemlidir:
1. Androgenetik Alopesi olanların saçındaki androjen reseptörlerinin sayısı fazladır. Hormon normal düzeyde olsa onu bağlayan reseptör çok olduğundan hormonun saç üzerine etkisi çok olmaktadır.

2. Androgenetik Alopesi'li kişilerin reseptörleri daha hassastır.

3. Androgenetik Alopesi'li vakaların alfa-5 redüktaz enzimi aktivitesi daha fazladır.
1. Yaşlanma

Yaşlanan organizmanın dayanıklılığı azalır. Saç da bir organizmanın bir parçası olduğundan, geçen yıllar saçların dayanıklılığını azaltır. Genetik olarak yatkınlığı olan kişilerde geçen zaman içerisinde saç dökülmesi oranı artar.

2. Hormonlar

Bir androjen hormonu olan testosteron, 5-alfa redüktaz isimli enzim tarafından dihidrotestosteron'a (DHT) dönüştürülür. DHT saç kökleri üzerindeki ilgili reseptörlere bağlanarak terminal saç köklerinde gittikçe hızlanan bir biçimde küçülme (minyatürizasyon) oluşturur. Bunun sonucu terminal saçlar vellus saçlara benzemeye başlar. Minyatürize olmuş köklerde zayıf, ince ve renksiz (vellus) saçlar üremeye başlar. Küçülmeye devam eden köklerin bir süre sonra mikroskopla incelendiğinde hücre kılıfının bir kalıntısı haline döndüğü görülür ve saç kökü böylelikle yok olur.
saçların daha zayıf çıkmasına neden olur. DHT genetik olarak yatkınlığı olan kişilerde anajen faz süresi kısaltır. Bu durum, saçın yaşam döngüsünde anajen fazın giderek kısalmasına yol açar. Sonuç olarak saçın ulaşabileceği maksimum uzunluğu azalır.

3. 5-alfa redüktaz

5-alfa redüktaz, özellikle erkeklerin üreme dokularında, genital bölgede ve karaciğerde yüksek konsantrasyonlarda bulunan bir enzimdir. Testosteron'u DHT'ye dönüştürür. Böylece, testosteronun androjen etkinliği artar. 5-alfa redüktaz enzim eksikliği olan erkeklerde saç dökülmesi oluşmaz.
5-alfa redüktaz enziminin 2 izoenzimi vardır:

- Tip I
- Tip II

Testosteron, çizgili kaslar, merkezi sinir sistemi ve kemikler gibi bazı hedef hücrelerinde değişmeksizin etkinlik gösterebilmekteyken bazen etkinlik için önce DHT'ye dönüşmesi gerekir. Bu dönüşüm hücre sitoplazmasında ve nükleus membranındaki bulunan 5-alfa redüktaz enzimi tarafından gerçekleştirilir.

Şekil 10. Testosteronun Dihidrotestosterona dönüşümü

Karaciğerde testosteron andosteron ve etiokolanolona dönüşürken - Dihidrotestosteron (DHT) androsteron, androstendion ve androstendiole dönüşür.
Testosteron 5-alfa redüktaz Tip I izoenzim ile nongenital deri ve karaciğerde, Tip II izoenzim ile erkek ürogenital doku, erkek ve kadın genital deride metabolize olur.

Ayrıca testosteron karaciğer ve yağ dokusunda aromataz* enzimi ile östardiole dönüştürülür.

Testosteron etkileri:

- İnternal genital doku gelişimi
- İskelet kası gelişimi
- Eritropoez

Dihidrotestosteron (DHT) etkileri:

- Dış genital doku gelişimi
- Prostat büyümesi
- Saç dökülmesi

Şekil 2. DHT'nin saç folikülüne etkisi

5-alfa redüktaz enziminin inhibe edilmesi:

5-alfa redüktaz enzim blokerleri, DHT oluşumunu engellerler. Böylece saç dökülmesi önce engellenmiş oluyor, ilerleyen zamanda da incelmiş, vellus tüyü boyutundaki saçlar yeniden büyümeye, kalınlaşmaya ve kendi rengini almaya başlar. Saçın büyümesi uzun bir süreç olduğu için etkinin de en az bir sene gözlendikten sonra ortaya çıkması bekleniyor.
Bitkisel kaynaklı bileşiklerden flavonoid türevi mirisetin 5-alfa redüktaz Tip 1 izoenzimi, kemferol 5-alfa redüktaz Tip II izoenzimini inhibe eder.

Androgenetik Alopesi'nin görülme sıklığı:

Ergenlik dönemi sonrası beyaz erkeklerin %94.96'sında alın bölgesindeki saç çizgisinde gerileme olduğu, yaklaşık %50'sinde de alın ve tepe bölgesinde dökülme olduğu belirtilmiştir.
Erkeklerin %30'u 25 yaşında, %40'ı 40 yaşında, %50'si 50 yaşında Androgenetik Alopesi belirtisi gösterir.
Kadınların %20-30 kadarında da Androgenetik Alopesi görülür.
Ergenlik dönemi sonrası erkeklerin yaklaşık yarısı androgenetik alopesi ile karşılaşabilir. Androgenetik alopeside üç etken başrol oynar: