Güneş Kremi Seçerken Nelere Dikkat Etmeliyiz?
Güneşten korunmanın tek amacı yazın güneş yanığını önlemek için değildir. Leke oluşumunu, erken cilt yaşlanmasını ve ultraviyole (UV) ışınlarının uzun dönemde oluşturduğu deri hasarını azaltmak için yıl boyunca önemlidir. Ancak en yüksek koruma faktörlü ürünü seçmek tek başına yeterli değildir. Bir güneş koruyucunun UVA ve UVB ışınlarına karşı geniş spektrumlu koruma sağlaması, cilt tipine uygun olması ve günlük hayatta yeterli miktarda uygulanabilmesi gerekir. Aslında güenşte korunmada ciltte rahatsızlık hissi yaratmayan ve düzenli kullanılabilen bir ürün, teorik olarak çok güçlü olsa da kullanılmayan bir üründen daha değerlidir.
SPF değeri tek başına güneş kremi seçiminde yeterli midir?
SPF, esas olarak güneş yanığından sorumlu UVB ışınlarına karşı korumayı ifade eder. Günlük kullanımda en az SPF 30, yoğun güneş maruziyetinde ve lekelenme eğiliminde ise SPF 50 veya 50+ ürünler tercih edilebilir. Bununla birlikte UVA ışınları ise cildin daha derin tabakalarına ulaşarak foto yaşlanma ve pigmentasyon süreçlerine katkıda bulunur. Bu nedenle krem ambalajında geniş spektrum ve UVA/UVB koruması özellikleri aranmalıdır. Yüksek SPF, gün boyu sınırsız koruma anlamına gelmez. Ürün sabah yeterli miktarda uygulanmalıdır. Terleme, yüzme, havluyla silinme veya uzun süre açık havada kalma durumunda koruyuculuk kaybolur. Yaklaşık iki saatte bir yenilenmelidir. Suya dayanıklı ifadesi de ürünün su içinde kalıcı olmadığı, yalnızca belirli süre korumasını sürdürdüğü anlamına gelir.
Cilt tipine göre nasıl bir güneş kremi tercih edilmelidir?
Yağlı ve akneye eğilimli ciltlerde yağsız, hızlı emilen ve komedojenik olmayan fluid ya da hafif krem yapıları günlük kullanımı kolaylaştırır. Kuru ve normal ciltlerde ise hyalüronik asit gibi nem tutucular veya destekleyici yumuşatıcılar içeren daha yoğun dokulu kremler tercih edilebilir. Hassas, çok açık tenli ya da kimyasal filtreleri tolere edemeyen kişiler mineral filtreli seçeneklerden yararlanabilir. Bununla birlikte mineral ve kimyasal filtre ayrımı bir “iyi-kötü” sınıflaması değildir. Her iki filtre tipi de uygun formülasyonla etkili olabilir. Çocuklarda yaşa uygun, yüksek korumalı, suya dayanıklı ve kolay yayılabilen ürünler seçilmelidir. Spreyler geniş vücut alanlarında, stick ürünler ise burun, kulak, dudak çevresi veya leke gibi küçük alanların gün içinde yenilenmesinde pratik olabilir ancak yeterli miktar sağlandığından emin olunmalıdır.
Renkli güneş koruyucular kimler için avantajlıdır?
Renkli güneş koruyucular yalnızca cilt tonunu eşitleyen kozmetik ürünler değildir. Formülünde özellikle demir oksit içeriyorsa görünür ışığa karşı da ek koruma sağlayabilir. Bu özellik melazma, güneş lekesi ve akne sonrası koyu iz gelişimine eğilimli kişilerde önemlidir. Çünkü pigmentasyon yalnızca UV ışınlarıyla değil, görünür ışıkla da artabilir. Leke eğilimli ciltlerde yüksek UVA korumalı, SPF 50+ ve renkli bir ürün bu nedenle iyi bir seçenek olabilir. Renkli ürünün tonu ciltle uyumlu değilse yeterli miktarda sürmek zorlaşacağından, ten rengine yakın ve homojen uygulanabilen bir renk seçilmelidir. Renksiz ürünler de doğru formülasyonda etkili UV koruması sağlar. Renkli form seçimi özellikle görünür ışık ve ton eşitleme ihtiyacına göre yapılmalıdır.
Güneş kremi ne kadar sürülmelidir? Ek koruma önlemleri alınmalı mıdır?
Yüz ve boyun için pratik olarak iki parmak uzunluğunda ürün çoğu yetişkinde uygun miktardır. Güneş kremi seçerlen kulaklar, saç çizgisi ve boynun yanları unutulmamalıdır. Güneş koruyucu dışarı çıkmadan kısa süre önce, bakım rutininin son basamağı ve makyajın öncesinde uygulanmalıdır. Güneş kremi tek başına bütün korunma planı olmamalıdır. Özellikle UV indeksinin yüksek olduğu saatlerde gölgede kalmaya çalışarak, geniş kenarlı şapka, güneş gözlüğü takarak ve koruyucu giysilerle desteklenmelidir. Bebekler ve küçük çocuklar doğrudan güneşten mümkün olduğunca uzak tutulmalıdır. İdeal güneş koruyucu geniş spektrumlu, cilt tipine uygun, yeterli miktarda sürülebilen ve kişinin her gün kullanabileceği üründür.
Referans
Hughes MCB, Williams GM, Baker P, Green AC. Sunscreen and prevention of skin aging: a randomized trial. Ann Intern Med. 2013;158(11):781-790. doi:10.7326/0003-4819-158-11-201306040-00002.
Sander M, Sander M, Burbidge T, Beecker J. The efficacy and safety of sunscreen use for the prevention of skin cancer. CMAJ. 2020;192(50):E1802-E1808. doi:10.1503/cmaj.201085.
Guan LL, Lim HW, Mohammad TF. Sunscreens and photoaging: a review of current literature. Am J Clin Dermatol. 2021;22(6):819-828. doi:10.1007/s40257-021-00632-5.
Lyons AB, Trullas C, Kohli I, Hamzavi IH, Lim HW. Photoprotection beyond ultraviolet radiation: a review of tinted sunscreens. J Am Acad Dermatol. 2021;84(5):1393-1397. doi:10.1016/j.jaad.2020.04.079.
Morgado-Carrasco D, Piquero-Casals J, Granger C, Trullàs C, Passeron T. Melasma: the need for tailored photoprotection to improve clinical outcomes. Photodermatol Photoimmunol Photomed. 2022;38(6):515-521. doi:10.1111/phpp.12783.
