Günlük Dökülen Saç Sayısı ile Saç Dökülmesinin Şiddeti İlişkili midir?
Saç dökülmesini fark eden birçok kişi dökülen saç tellerini sayarak dökülmenin ne kadar ciddi olduğunu anlamaya çalışır. Günlük belirli miktarda saç kaybı aslında saç döngüsünün doğal bir parçasıdır. Ancak tek bir sayı üzerinden ayrım yapmak her zaman doğru değildir. Görülen saç miktarı kişinin saç yoğunluğuna, saç döngüsüne, yıkama ve tarama alışkanlıklarına, saç uzunluğuna ve son yıkamadan sonra geçen süreye göre değişebilir. Bu nedenle saç dökülmesinin şiddeti yalnızca günlük dökülen tel sayısıyla değerlendirilmemelidir.
Günlük Saç Dökülmesi Kişiden Kişiye Neden Değişir?
Saçlı derideki foliküller aynı anda aynı evrede bulunmaz. Saçların büyük bölümü büyüme evresindeyken bir kısmı dinlenme ve dökülme dönemindedir. Bu dağılım kişiden kişiye ve zaman içinde değişebilir. Genetik özellikler, yaş, hormonal değişiklikler, hastalıklar, beslenme durumu, stres ve bazı ilaçlar saç döngüsünü etkileyebilir. Bu nedenle bir kişi için olağan olan günlük dökülme miktarı başka bir kişi için farklı olabilir. Kişinin kendi alışılmış dökülme miktarında belirgin ve kalıcı bir artış fark etmesi, dökülen saç sayısından daha anlamlı bir ipucu olabilir.
Saç Tellerini Saymak Güvenilir Bir Yöntem midir?
Günlük olarak yastıkta, duşta veya tarakta görülen saç tellerini saymak standart ve tek başına güvenilir bir tanı yöntemi değildir. Günlük yaşamda yapılan rastgele sayımlar çok sayıda değişkenden etkilenir. Sıklıkla günde yaklaşık 50–100 saç telinin dökülmesinin fizyolojik olabileceği ifade edilse de bu değer kesin bir sınır olarak kabul edilmemelidir. Dökülmenin süresi, kişinin önceki durumuna göre değişimi ve saç yoğunluğunda azalma olup olmadığı daha önemlidir.
Yıkama Sıklığı ve Saç Uzunluğu Sayımı Nasıl Etkiler?
Saç her gün yıkanmadığında dökülme evresine ulaşmış teller saçlı deride veya diğer saçların arasında bir süre kalabilir. Birkaç gün sonra saç yıkandığında bu teller aynı anda uzaklaştığı için duş sırasında görülen saç miktarı fazla olabilir. Bu durum mutlaka o gün daha fazla saç kaybedildiği anlamına gelmez. Uzun saç telleri de hacim olarak daha dikkat çekici göründüğünden dökülmenin olduğundan fazla algılanmasına neden olabilir. Tarama sıklığı, saç şekillendirme alışkanlıkları ve kıvırcık saç yapısı da dökülen tellerin ne zaman fark edildiğini değiştirebilir.
Saç Dökülmesi Hangi Bulgularla Birlikte Değerlendirilmelidir?
Saç dökülmesi değerlendirilirken yalnızca tel sayısına bakılmamalıdır. Dermatologlar değerlendrime yaparken dökülmenin ne zamandır devam ettiğine, yaygın mı bölgesel mi olduğuna, saç yoğunluğunda azalma bulunup bulunmadığına, ayrım çizgisinde genişleme, saç çaplarında incelme veya bölgesel açıklık gelişip gelişmediğine de bakmaktadır. Dermatolojik muayene ve gerektiğinde trikoskopi saç dökülmesinin tipini ayırt etmeye yardımcı olabilir. Bazı hastalarda laboratuvar incelemeleri veya ek testler gerekebilir. Saç dökülmesine eğilimli saçlarda saç bakımına yönelik ürünler destekleyici bakım rutininin bir parçası olarak bazı durumlarda değerlendirilebilir. Ancak belirgin veya devam eden saç dökülmesinde altta yatan nedenin dermatolog tarafından araştırılması gerekir.
Kaynaklar
Malkud S. Telogen effluvium: a review. J Clin Diagn Res. 2015;9(9):WE01-WE03.
Rebora A. Telogen effluvium: a comprehensive review. Clin Cosmet Investig Dermatol. 2019;12:583-590.
Rudnicka L, Rakowska A, Kerzeja M, Olszewska M. Hair shafts in trichoscopy: clues for diagnosis of hair and scalp diseases. Dermatol Clin. 2013 Oct;31(4):695-708.
Starace M, Alessandrini A, Brandi N, Piraccini BM. Preliminary results of the modified wash test in the evaluation of hair loss. Dermatol Pract Concept. 2021;11(2):e2021034.